امروزه توليد ، توزيع و بكارگيري دانش ، عامل اصلي رشد ، توليد ثروت و اشتغال به شمار ميآيد . در چنين اقتصادي ، دانش در كنار ساير عوامل توليد مي تواند موجب افزايش ميزان بهره وري و بهبود كيفيت در سطوح گوناگون راهبردي ، مديريتي و عملياتي شود . اصليترين اركان چنين اقتصادي (دانايي محور) ، توسعه منابع انساني است .
توسعه منابع انساني ، در واقع افزايش ميزان سواد و آگاهي كاركنان از طريق آموزشهاي مستمر به ويژه در حوزه ICT و ارتقاي توانايي فعاليت گروهي و برقراري ارتباط ميان آنهاست. از اين رو آموزش نقش تعيين كننده در ارتقاي منابع انساني هر جامعه دارد . در حقيقت نيروي انساني ماهر و متخصص يكي از عوامل انكار ناپذير توسعه هر كشور است . سرمايهگذاري فيزيكي در صورتي به رشد مداوم اقتصادي ميانجامد كه با سرمايهگذاري در نيروي انساني همراه باشد . به عبارتي ديگر ، منابع انساني زماني بهرهور و كارا خواهند شد كه به سرمايه انساني (Human Capital) تبديل شوند و سرمايه انساني يعني انباشت مهارت ، تخصص و به طور كل حجم دانش فني نيروي انساني .
كشورهاي مختلف جهان ضمن توجه خاص به آموزش هاي تخصصي ، به منظور افزايش سطح سواد عمومي و افراد لازم التعليم تحت پوشش ، بخشي از آموزش را تحت عنوان آموزش عمومي اجباري تلقي كرده اند . آموزش و پرورش به عنوان متولي اصلي آموزش عمومي نقش بسزايي در رشد و ارتقاي سرمايه انساني برعهده دارد . ضروري است تا نظام آموزشي كشور، متناسب با نياز امروزي تدوين شود تا زمينه توسعه بر مبناي دانايي كه يكي از محورهاي برنامه چهارم توسعه و سند چشم انداز 20 ساله كشور ميباشد فراهم گردد .
دانشآموزان به تفكيك مناطق ، جنس و دورههاي تحصيلي در سال تحصيلي84-1383
از سال تحصيلي 79-1378 پديده كاهش جمعيت دانش آموزي در استان شروع شد . تعداد كل دانش آموزان دورههاي مختلف تحصيلي آموزش و پرورش عمومي در سال تحصيلي79-1378 در استان مازندران 794231 نفر بوده كه در پنج سال بعد (84-1383) اين جمعيت به 611437 نفر رسيده است . كاهش نرخ رشد جمعيت و همچنين كاهش نرخ پوشش ظاهري و واقعي تحصيلي در مقاطع مختلف تحصيلي ( به ويژه مقطع متوسطه عمومي ) از دلايل اصلي بروز اين پديده ميباشند . كاهش نرخ رشد جمعيت در دهه 1370 ، كاهش جمعيت دانش آموزي در مقاطع ابتدايي و راهنمايي را در پي داشته و كاهش پوشش ظاهري و واقعي تحصيلي در مقطع متوسطه عمومي موجب كاهش جمعيت دانشآموزي در اين مقطع شده است . كاهش نرخ رشد جمعيت دانشآموزي استان در فاصله سالهاي 1378 و 1383 در مقطع ابتدايي 3/8 درصد ، در مقطع راهنمايي 8/5 درصد و در مقطع متوسطه 7/3 درصد بوده است . از آنجا كه نرخ رشد جمعيت استان (3/1درصد) پايين تر از نرخ رشد جمعيت كشور (46/1) درصد ميباشد ، ميتوان انتظار داشت كه متوسط نرخ كاهش جمعيت دانشآموزي استان در سالهاي آينده بيشتر از ميانگين كشوري گردد . كاهش جمعيت در دهه 1370 و بعد از آن ، به خصوص نيمه دوم اين دهه موجب گرديده كه كاهش نرخ رشد جمعيت در مقطع ابتدايي بيشتر از مقاطع ديگر تحصيلي باشد .
همانند سالهاي گذشته در سال تحصيلي 84-1383 ، بيشترين تعداد دانش آموزان (8/34 درصد) استان در مقطع ابتدايي مشغول به تحصيل بوده و به دنبال آن دوره متوسطه با 5/29 درصد و دوره راهنمايي با 8/27 درصد در رتبه هاي بعدي قرار داشته اند . دانش آموزان دوره پيش دبستاني ، بزرگسالان و مدارس استثنايي حدود 9/7 درصد جمعيت دانشآموزي استان را تشكيل ميدهند . تركيب جنسي جمعيت دانشآموزي استان در فاصله سالهاي 1378 تا 1383 تغيير چنداني نيافته است . اين نسبت طي اين سالها در استان تقريباً برابر بوده است . 8/49 درصد از كل دانشآموزان استان را دختران و 2/50 درصد را پسران تشكيل ميدهند .
سهم دختران از جمعيت دانشآموزي سال تحصيلي 84-1383 در دوره هاي ابتدايي ، راهنمايي و متوسطه به ترتيب 9/48 ، 0/49 و 1/52 درصد بوده است . اين سهم در مقطع متوسطه عمومي اندكي بالاتر از سهم پسران است كه بخشي از اين را ميتوان به ترك تحصيل دانشآموزان پسر در اين مقطع و حضور آنان در بازار كار استان مربوط دانست و بخشي ديگر كه بارزتر و نمايان تر است . به افزايش سطح فرهنگي جامعه براي ادامه تحصيل دختران و گرايش آنان به تحصيل به منظور كسب موفقيت هاي شغلي و اجتماعي و تمايل به كاهش نابرابري جنسيتي نسبت داد .
علاوه بر كاهش جمعيت دانش آموزي در استان ، جمعيت دانش آموزي روستايي از سال 1378 مرتباً در حال كاهش است . اين پديده در تركيب جمعيتي و روستايي استان مشهود است. كاهش جمعيت دانشآموزي در استان به چند دليل ميباشد كه اصلي ترين دلايل آن گسترش طول شهرها و قرار گرفتن روستاها در حوزه شهري و وجود روستاهاي فاقد مقاطع راهنمايي و متوسطه تحصيلي ميباشد كه دانشآموزان مجبورند به شهرهاي اطراف مراجعه نمايند. تركيب جمعيت دانش آموزي روستايي و شهري در مقاطع تحصيلي گوياي اين واقعيتها ميباشند .
از مجموع جمعيت دانشآموزي استان در اين سال تحصيلي ، 4/64 درصد در مناطق شهري و 6/35 درصد در مناطق روستايي مشغول به تحصيل بوده اند. درصد جمعيت دانش آموزان روستايي از كل جمعيت دانشآموزي استان در مقاطع ابتدايي ، راهنمايي و متوسطه به ترتيب 3/47 ، 7/40 و 1/20 درصد ميباشد . از آنجا كه جمعيت شهري استان طي اين سالها در حال افزايش ميباشد ، ميتوان انتظار داشت كه درآينده از نسبت جمعيت دانشآموزي در مناطق روستايي به كل دانشآموزي كاسته شده و به نسبت جمعيت دانشآموزي در مناطق شهري افزوده شود .
در سال تحصيلي 84-1383 تعداد كل دانشآموزان مدارس غير دولتي 63264 نفر بوده است كه نسبت به سال تحصيلي گذشته 3/2 درصد افزايش يافته است . درآموزش غير دولتي استان ويژگي هاي زير مشهود است :
1- به رغم كاهش جمعيت دانشآموزي استان در اين سالها ، جمعيت دانشآموزي غيردولتي ( به استثناي سال تحصيلي 83-1382) دائماً در حال افزايش بوده است .
2 - تقريباً تمام فعاليت آموزش غير دولتي معطوف به نواحي شهري است . حدود 8/98 درصد دانشآموزان غير دولتي در مناطق شهري و حدود 2/1 درصد در مناطق روستايي مشغول به تحصيل ميباشند .
3- در بين مقاطع تحصيلي تحت پوشش مدارس غير دولتي ، مقطع متوسطه بيشترين جمعيت دانشآموزي را به خود اختصاص داده است (حدود 5/31 درصد) ، دانشآموزان تحت پوشش مدارس غير دولتي در مقطع ابتدايي 6/8 درصد ، مقطع راهنمايي 6/23 درصد ، آموزش بزرگسالان 5/11 درصد و در مقاطع پيشدبستاني و آموزش استثنايي حدود 8/4 درصد را تشكيل ميدهند . گرايش دانشآموزان مقطع متوسطه به اين مدارس به دليل تبليغات و عملكرد و مدارس غيرانتفاعي در كنكور سراسري ميباشد .
4- به رغم اتخاذ سياست ها و تدابير دولت فقط 3/10 درصد آموزش استان غير دولتي است و همچنان متولي اصلي آموزش در استان دولت مي باشد . محدوديت هاي قانوني و سهم اندك هزينه هاي آموزشي در سبد خانوار استان به واسطه كاهش قدرت خريد كالاها و خدمات از دلايل عمده پايين بودن سهم آموزش غير دولتي در استان ميباشد .
تعداد كل دانش آموزان مدارس دولتي استان در اين سال تحصلي 548173 نفر بوده كه نسبت به سال تحصيلي 83-1382 حدود 6 درصد كاهش يافته است . اين تعداد 7/89 درصد از كل دانشآموزان استان را شامل ميگردد . گرچه دولت براساس وظيفه قانوني خود حجم زيادي از فعاليت آموزش عمومي را رهبري و هدايت ميكند ، اما ميبايست زمينه هاي تنوع آموزش و مشاركت بيشتر بخش خصوصي و گروه هاي مردمي را فراهم سازد ، تا ضمن افزايش كيفيت آموزش بخشي از بار مالي دولت را كاهش داده و منابع آزاد شده در جهت ارتقاي شاخص هاي كيفي ، بهبود روش ها و نياز سنجي آموزش عمومي هدايت گردد . چنانچه هدف ، دستيابي به توسعه اقتصاد دانش محور باشد ، نظام آموزشي بايد آموزش را به نحوي ارائه نمايد تا دستيابي به اهداف توسعه امكانپذير گردد .
عوامل آموزش (مدرسه ،كلاس ، معلم)
توزيع هماهنگ امكانات آموزشي در سطح كشور به منظور ايجاد فرصت هاي برابر براي شهروندان جهت بهره مندي از آموزش از مهمترين اهداف نظام آموزشي كشور محسوب ميگردد . عوامل آموزشي از دو بعد كمي و كيفي فرآيند آموزش را تحت تأثير قرار ميدهند.
جمعيت دانش آموزي استان (611437 نفر) در سال تحصيلي 84-1383در 9197 آموزشگاه و 29920 كلاس داير به تحصيل اشتغال داشته اند . آموزش ابتدايي و آموزش متوسطه نظري با 5/27 درصد و 5/21 درصد بيشترين آموزشگاه و آموزش استثنايي و فني و حرفه اي با 4/0 درصد و 3/3 درصد كمترين آموزشگاه داير را به خود اختصاص داده اند .
تعداد كلاس داير استان مانند سال هاي گذشته داراي روند كاهشي بوده كه دليل اصلي آن كاهش جمعيت دانش آموزي استان ميباشد . تعداد كلاسها در سال تحصيلي 84-1383 حدود 29920 كلاس بوده كه نسبت به سال تحصيلي گذشته 2/3 درصد كاهش يافته است . نسبت به سال تحصيلي گذشته تعداد كلاس داير استان در مقاطع ابتدايي ، راهنمايي ، كار و دانش و آموزش پيشدبستاني كاهش يافته اما در مقاطع متوسطه نظري ، فني و حرفه اي ، پيش دانشگاهي و آموزش استثنايي داراي روند افزايشي بوده است . در اين سال تحصيلي ، آموزش ابتدايي با 12143 كلاس داير ، آموزش راهنمايي با 7383 كلاس داير و آموزش متوسطه نظري با 5039 كلاس داير ، بيشترين كلاس داير را به خود اختصاص داده اند .
نكته جالب توجه درآموزش و پرورش استان و تا حدودي كشور عدم گرايش دانشآموزان به آموزشهاي فني و حرفهاي است . يكي از دلايل اين پديده پايين بودن استاندارد مهارتي در اين قبيل آموزش هاست . فارغ التحصيلان آموزش فني و حرفه اي در بازار كار و رقابت هاي علمي (كنكور) توفيق چنداني ندارند و دانش آموزاني كه مهارت هاي علمي آنان پايينتر است جذب اين رشته ها ميگردند . از آنجا كه از اصلي ترين اهداف نظام برنامهريزي كشور دستيابي به توسعه مبتني بر دانايي است ، اين مهارت ها (فني و حرفه اي) ميتوانند نقش بسزايي در پرورش و هدايت كارآفرينان و فعالان كسب و كار ايفا نمايند ، مشروط بر اينكه الزامات و استاندارهاي اين مهارت ها مورد باز بيني قرار گرفته و آموزشها به نحوي تدوين شوند كه تحقق اهداف برنامه را ممكن سازد .
تعداد كادر آموزشي استان در مقاطع مختلف تحصيلي 34588 نفر بوده كه با توجه به كاهش جمعيت دانشآموزي و باز نشستگي معلمان و عدم جذب نيروي جديد به واسطه سياست ها و الزامات قانوني در سالهاي بعد كمتر ميگردد .
سرانه اعتبارات دانش آموزي
عملكرد اعتبارات هزينه اي فصل آموزش و پرورش در سال 1383 بالغ بر 1.989.535ميليون ريال بوده كه نسبت به سال گذشته 4/32 درصد افزايش يافته است . در بين برنامه هاي آموزشي ، آموزش ابتدايي با 624.950 ميليون ريال بيشترين اعتبار هزينه اي را دريافت كرده و به آموزش پيشدبستاني اعتباري تخصيص نيافته است . سرانه اعتبارات هزينهاي برنامه آموزش كودكان استثنايي با 10838 هزار ريال بالاترين و پس از آن آموزش فني و حرفه اي و كار و دانش با 4150 هزار ريال و آموزش ابتدايي با 2940 هزار ريال در رده هاي بعدي قرار دارند . آموزش كودكان استثنايي با داشتن كمترين جمعيت دانشآموزي استان (4/0درصد از جمعيت دانشآموزي) و همچنين پراكندگي و پوشش آموزشي در تمام نواحي شهري و نقاط روستايي خاص ، سرانه اعتبار هزينه اي بالايي را به خود اختصاص داده است . سهم بالاي اعتبارات هزينهاي آموزش و پرورش از كل اعتبارات هزينه اي ، فضايي ايجاد نموده كه ارتقاي سطح كيفي آموزش با چنين ساختار هزينه اي امكان پذير نميباشد . در حال حاصر حدود 90 درصد از اعتبارات هزينه اي آموزش و پرورش صرف هزينه هاي پرسنلي ميگردد . در مجموع سرانه اعتبارات هزينه اي طي سالهاي اخير به خصوص از سال 1379 به بعد بهبود يافته كه كاهش جمعيت دانشآموزي طي اين سالها و همچنين افزايش بودجه سنواتي از دلايل اصلي آن ميباشند .
اعتبارات تملك دارايي هاي سرمايه اي سازمان آموزش و پرورش استان در سال 1383 بالغ بر 87511 ميليون ريال بوده كه نسبت به سال گذشته حدود 8/11 درصد رشد داشته است . با توجه به اينكه فهرست بهاي انواع كالاها و خدمات به طور متوسط در كشور 16 درصد رشد (تورم ساليانه ) دارد ، رشد 8/11 درصدي اين اعتبارات چندان مطلوب نميباشد . سرانه اعتبارات تملك دارايي هاي سرمايه اي در استان 143 هزار ريال بوده كه برنامه كودكان استثنايي با 2421 هزار ريال بيشترين و آموزش پيشدبستاني و آموزش راهنمايي كمترين سرانه اعتبار را داشته اند . از آنجا كه اين اعتبارات صرف توسعه ، احداث و تجهيز فضاهاي آموزشي ميگردد ، علاوه بر توسعه كمي فعاليت ها ، موجب بهبود كيفيت و ارتقاي شرايط فيزكي مؤثر بر پيشرفت تحصيلي خواهد شد .
نهضت سوادآموزي
نهضت سوادآموزي با شعار ايران را مدرسه كنيم فعاليت خود را براي ارتقاي سطح سواد عمومي و كاهش نرخ بيسوادي از سال 1358 آغاز كرد . فعاليت نهضت سوادآموزي در سالهاي اخير سير نزولي داشته و از 1981 كلاس و 1773 آموزشيار در سال 1378 به 1422 كلاس و 692 آموزشيار درسال 1383 كاهش يافته است . در سال 1383 تعداد آموزشياران زن 537 نفر و تعداد آموزشياران مرد 155 نفر بوده است . تعداد ثبت نام كنندگان دوره هاي مختلف نهضت سوادآموزي ( مقدماتي ، تكميلي ، دوره پاياني و پنجم ابتدايي) در سال 1378 حدود 22875 نفر بوده كه در سال 1383 به 15116 نفر كاهش يافته است . همچنين تعداد قبولشدگان دوره هاي مختلف نهضت سوادآموزي از 15560 نفر در سال 1378 به 12298 نفر در سال 1383 رسيده است . شاخص هاي عملكردي نهضت سوادآموزي در طي سالهاي برنامه سوم توسعه دائماً در حال كاهش بوده و در سال 1383 اين نهضت درآموزش و پرورش ادغام و تحت عنوان مديريت نهضت سوادآموزي به فعاليت سازماني خود ادامه ميدهد . علت كاهش فعاليت نهصت سوادآموزي در اين سالها ، كاهش جمعيت بالاي 60 سال ، افزايش پوشش ظاهري و واقعي تحصيلي در مقاطع ابتدايي و راهنمايي ، كاهش جمعيت روستايي در برخي از مناطق ، افزايش نرخ باسوادي ، نداشتن آموزشيار به دليل انتقال تعدادي از آموزشياران به آموزش و پرورش و جايگزين نشدن نيروي جديد و نيز نداشتن بودجه كافي عنوان شده است .
پوشش تحصيلي ، تراكم دانش آموز و نرخ بهره برداري از كلاس در سالهاي برنامه سوم توسعه
عملكرد پنج ساله شاخصهاي كمي آموزش و پرورش نشان دهنده افزايش پوشش ظاهري تحصيلي در مقاطع ابتدايي ، راهنمايي و متوسطه است . ميزان تحقق عملكرد به هدف پوشش ظاهري تحصيلي در سال آخر برنامه (1383) در مقاطع ابتدايي ، راهنمايي و متوسطه عمومي به ترتيب 7/98 ، 7/103 و 7/102 درصد ميباشد . ارتقاي سطح فرهنگي عمومي جامعه ، آگاهي خانوادهها ، جاذبه هاي تحصيل در دانشگاه و پوشش كامل آموزش به خصوص در مقطع ابتدايي و تا حدودي راهنمايي در تمام نواحي روستايي و شهري استان از دلايل اصلي بالا بودن شاخص فوق در استان ميباشد .
شاخصهاي فضاهاي آموزشي ، نرخ بهرهبرداري از كلاس كالبدي
و همين طور تراكم در كلاس داير در استان بهبود نسبي داشته و از درصد تحقق بالايي برخوردار بودهاند كه كاهش جمعيت دانشآموزي در استان از دلايل اصلي اين بهبود تلقي ميشوند .
از آنجا كه بخش آموزش و پرورش ، رسالت آموزش عمومي در سطح ملي و استاني را بر عهده دارد ميبايست علاوه بر شاخص هاي كمي و هدفگذاري شده به ديگر شاخصهاي آموزشي توجه ويژه نمايد . براي نمونه سرانه فضاي ورزشي مدارس كه نقش مهمي در سلامت جسمي و كشف استعدادهاي نهفته ورزشي دارد را ميتوان به عنوان يكي از عوامل مد نظر قرار داد . از ديگر شاخص هاي مهم ميتوان به امكانات كمك آموزشي دانشآموزان و پوشش واقعي تحصيلي كه در طي اين سالها نرخ آن دائماً در حال كاهش بوده به خصوص در مقطع متوسطه اشاره كرد .
آموزش فني و حرفه اي
آموزش هاي فني و حرفه اي طيف وسيعي از آموزش ها را كه بيشتر جنبه مهارتي و كاربردي دارند شامل ميشود . آموزش متوسطه ( فني و حرفه اي و كارو دانش) ، آموزشهاي كارداني ( فني و حرفه اي و علمي – كاربردي) ، آموزش كوتاه مدت كاركنان و مديران دولتي و آموزش ديدگان سازمان فني و حرفه اي از طيف هاي عمده اين نوع آموزشها ميباشند . اين آموزش ها نقش بسزايي در تربيت كارآفرينان خلاق ، خلق فرصت هاي جديد شغلي و ارتقاي بهره وري دارد .
در سال 1383 سازمان آموزش فني و حرفه اي استان ، در مراكز ثابت و سيار 12 حرفه (هر حرفه به چند رشته فعاليت تقسيم ميشود ) را به 24867 نفر آموزش داده كه 10497 نفر آن زن و 14371 نفر مرد بوده اند ، حرفه رايانه با طيف وسيعي از رشته فعاليت ها و به جهت گرايش جامعه بيشترين تعداد كارآموز (7875 نفر) و حرفه خدمات با 59 كارآموز كمترين تعداد آموزش ديدگان را به خود اختصاص داده اند . در هر دو گروه مردان و زنان ، حرفه رايانه بيشترين تعداد آموزش ديدگان را به خود اختصاص داده است . در گروه زنان حرفه صنايع دستي پس از حرفه رايانه بيشترين تعداد آموزش ديده و در گروه مردان حرفه صنايع فلزي پس از حرفه رايانه از نظر تعداد افراد آموزش ديده قرار دارد در گروه زنان به دليل ماهيت برخي از حرفه ها (اتومكانيك و صنايع فلزي) هيچ آموزشي صورت نگرفته است . ضمن اينكه مردان در حرفههاي خدمات مالي ، خياطي و صنايع دستي هيچ گونه آموزشي نديده اند .
بين مهارت هاي فني و حرفه اي در استان و نياز بازاركار ارتباط منطقي وجود ندارد . پايين بودن سطح استاندارد مهارتي و فقدان نهادهاي حمايتي براي ايجاد يك شغل از اصليترين موانع اثر بخشي اين گونه آموزش ها است .
توزيع دانش آمـوزان استـان به تفكيك منـاطق و جنسيت برحسب دولتي و غيردولتي در سال تحصيلي 84-1383
|
عنوان
|
شهري
|
|
پسر
|
دختر
|
جمع
|
درصد
|
|
دولتي
|
تعداد
|
159564
|
171518
|
331082
|
4/60
|
|
درصد
|
3/81
|
9/86
|
1/84
|
|
|
غيردولتي
|
تعداد
|
36740
|
25792
|
62532
|
8/98
|
|
درصد
|
7/18
|
1/13
|
9/15
|
|
|
جمع كل
|
196304
|
197310
|
393614
|
4/64
|
|
عنوان
|
روستايي
|
جــمع
كــل
|
|
پسر
|
دختر
|
جمع
|
درصد
|
|
دولتي
|
تعداد
|
110158
|
106933
|
217091
|
6/39
|
548173
|
|
درصد
|
4/99
|
|
7/99
|
|
7/89
|
|
غير دولتي
|
تعداد
|
617
|
115
|
732
|
2/1
|
63264
|
|
درصد
|
6/0
|
1/0
|
3/0
|
|
3/10
|
|
جمع كل
|
110775
|
107048
|
217823
|
6/35
|
611437
|
مأخذ : 1- سازمان آموزش و پرورش مازندران .
2- سازمان آموزش و پرورش استثنايي مازندران .
مقايسه تعداد دانش آموزان استان به تفكيك دورههاي آموزشي
|
عنوان
|
سال تحصيلي
83-1382
|
سال تحصيلي
84-1383
|
درصد
تغييرات
|
|
آموزش كودكان استثنايي
|
2953
|
2515
|
83/14-
|
|
آموزش پيش دبستاني
|
21854
|
24750
|
25/13
|
|
آموزش ابتدايي
|
225686
|
212572
|
81/5-
|
|
آموزش راهنمايي
|
186124
|
169848
|
74/8-
|
|
آموزش متوسطه نظري
|
140330
|
125506
|
56/10-
|
|
پيش دانشگاهي
|
29907
|
19270
|
57/35-
|
|
آموزش فني و حرفه اي
|
18014
|
16292
|
56/9-
|
|
كار و دانش
|
19950
|
19136
|
1/4-
|
|
بزرگسالان (1)
|
--
|
21548
|
--
|
|
جمع كل
|
644818
|
611437
|
18/5-
|
1- دانشآموزان بزرگسال در مقاطع راهنمايي ، متوسطه نظري ، پيش دانشگاهي ، آموزش فني و حرفهاي وكار و دانش ادغام گرديده اند . در سال 83-1382 دسترسي به آمار بزرگسالان مقدور نبوده است . اين آموزش شامل دانشآموزان راهنمايي و متوسطه اي مي باشند كه در كلاس هاي معمولي آموزش و پرورش شركت نمينمايند .
مأخذ : همان .
عملكرد بخش آموزش و پرورش استان ، سال تحصيلي84-1383
|
عنوان
|
جمع
|
آموزش استثنايي
|
آموزش
پيشدبستاني
|
آموزش ابتدايي
|
آموزش راهنمايي
|
آموزش متوسطه**
|
بزرگسالان ***
|
|
تعداد دانشآموزان دختر و پسر
|
611437
|
2515
|
24750
|
212572
|
169848
|
180204
|
21548
|
|
تعداد دانشآموزان دختر
|
304358
|
997
|
12523
|
103906
|
83230
|
93973
|
9729
|
|
تعداد دانش آموزان پسر
|
307079
|
1518
|
12227
|
108666
|
86618
|
86231
|
11819
|
|
تعداد دانشآموزان روستايي
|
217823
|
569
|
8994
|
100494
|
69113
|
37614
|
1039
|
|
تعداد دانشآموزان شهري
|
393614
|
1946
|
15756
|
112078
|
100735
|
142590
|
20509
|
|
تعداد دانشآموزان غير انتفاعي
|
63264
|
50
|
2906
|
18122
|
14962
|
19925
|
7299
|
|
تراكم دانشآموزان دركلاس داير(نفر(
|
4/20
|
5/5
|
5/19
|
5/17
|
0/23
|
80/23
|
8/19
|
* : آمار دانش آموزان استثنايي منظور نشده است .
** : شامل دانش آموزان متوسطه نظري ، پيش دانشگاهي ، فني و حرفه اي و كار و دانش مي باشد .
*** : شامل دانش آموزان راهنمايي و متوسطهاي ميباشند كه در كلاسهاي معمولي آموزش و پرورش شركت نمينمايند.
مأخذ : پيشين .
تعداد كل دانش آموزان ( دولتي و غير دولتي ) استان به تفكيك مناطق و دورههاي آموزشي ، سال تحصيلي 84-1383
|
عنوان
|
شهري
|
|
پسر
|
دختر
|
جمع
|
درصد شهري
|
|
آموزش استثنايي
|
1134
|
812
|
1946
|
4/77
|
|
آموزش پيش دبستاني
|
7697
|
8059
|
15756
|
7/63
|
|
آموزش ابتدايي
|
57017
|
55061
|
112078
|
7/52
|
|
آموزش راهنمايي
|
51661
|
49074
|
100735
|
3/59
|
|
آموزش متوسطه نظري
|
43810
|
51616
|
95426
|
0/76
|
|
پيش دانشگاهي
|
5947
|
11252
|
17199
|
3/89
|
|
آموزش فني و حرفه اي
|
10158
|
2934
|
13092
|
4/80
|
|
كار و دانش
|
7920
|
8953
|
16873
|
2/88
|
|
بزرگسالان (1)
|
10960
|
9549
|
20509
|
2/95
|
|
جمع كل
|
196304
|
197310
|
393614
|
4/64
|
|
عنوان
|
روستايي
|
درصد روستايي
|
جمع
كل
|
|
پسر
|
دختر
|
جمع
|
|
آموزش استثنايي
|
384
|
185
|
569
|
6/22
|
2515
|
|
آموزش پيش دبستاني
|
4530
|
4464
|
8994
|
3/36
|
24750
|
|
آموزش ابتدايي
|
51649
|
48845
|
100494
|
3/47
|
212572
|
|
آموزش راهنمايي
|
34957
|
34156
|
69113
|
7/40
|
169848
|
|
آموزش متوسطه نظري
|
12932
|
17148
|
30080
|
0/24
|
125506
|
|
پيش دانشگاهي
|
1100
|
971
|
2071
|
7/10
|
19270
|
|
آموزش فني و حرفه اي
|
3109
|
91
|
3200
|
6/19
|
16292
|
|
كار و دانش
|
1255
|
1008
|
2263
|
8/11
|
19136
|
|
بزرگسالان(1)
|
859
|
180
|
1039
|
8/4
|
21548
|
|
جمع كل
|
110775
|
107048
|
217823
|
6/35
|
611437
|
1- بزرگسالان شامل مقاطع متوسطه نظري ، پيش دانشگاهي ، فني و حرفهاي ، كار و دانش و راهنمايي ميباشند كه در كلاس هاي معمولي آموزشي شركت نمي نمايند .
مأخذ : 1- سازمان آموزش و پرورش مازندران .
2- سازمان آموزش و پرورش استثنايي مازندران .
تعداد عوامل آموزشي استان ، سال تحصيلي 84-1383
|
عنوان
|
تعداد آموزشگاه
|
تعداد كلاس داير
|
تعداد دانش آموزان
|
تعداد
معلم*
|
تراكم
دانش آموز در كلاس (نفر)
|
|
آموزش استثنايي
|
38
|
454
|
2515
|
548
|
5/5
|
|
آموزش پيش دبستاني
|
1031
|
1266
|
24750
|
160
|
5/19
|
|
آموزش ابتدايي
|
2532
|
12143
|
212572
|
12730
|
5/17
|
|
آموزش راهنمايي
|
1450
|
7383
|
169848
|
9818
|
0/23
|
|
آموزش متوسطه نظري
|
1975
|
5039
|
125506
|
11038
|
9/24
|
|
پيش دانشگاهي
|
525
|
884
|
19270
|
80/21
|
|
آموزش فني و حرفه اي
|
302
|
682
|
16292
|
9/23
|
|
كار و دانش
|
655
|
979
|
19136
|
5/19
|
|
بزرگسالان **
|
689
|
1090
|
21548
|
294
|
8/19
|
|
جمع كل
|
9197
|
29920
|
611437
|
34588
|
4/20
|
* : كاركنان آموزشي مراكز تربيت معلم در سر جمع تعداد معلم در نظر گرفته نشده است .
** : شامل دانش آموزان راهنمايي و متوسطه اي ميباشند كه در كلاس هاي معمولي آموزش و پرورش شركت نمي نمايند .
مأخذ : همان .
شاخص بازدهي آموزشي استان به تفكيك دوره هاي آموزشي
(درصد )
|
عنوان
|
83-1382
|
84-1383
|
|
آموزش ابتدايي
|
54/97
|
70/95
|
|
آموزش راهنمايي
|
82/91
|
5/84
|
|
آموزش متوسطه*
|
83/79
|
4/83
|
* : آمار پيش دانشگاهي نيز منظور شده است .
مأخذ : سازمان آموزش و پرورش مازندران .
سرانه اعتبارات هزينهاي و تملك داراييهاي سرمايهاي آموزش و پرورش استان ، سال1383
|
عنـوان بـرنامه
|
تعداد
دانش
آموزان
|
اعتبارات هزينه شده
(ميليون ريال)
|
سرانه اعتبارات
( هزارريال )
|
|
هزينهاي
|
تملك
|
هزينهاي
|
تملك
|
|
كودكان استثنايي
|
2515
|
27257
|
6090
|
10838
|
2421
|
|
آموزش پيش دبستاني
|
24750
|
--
|
--
|
--
|
--
|
|
آموزش ابتدايي
|
212572
|
624950
|
34952
|
2940
|
164
|
|
آموزش راهنمايي
|
169848
|
494945
|
19841
|
2914
|
117
|
|
آموزش متوسطه *
|
144776
|
416741
|
19826
|
2879
|
137
|
|
آموزش فني وحرفه اي وكار و دانش
|
35428
|
147040
|
6802
|
4150
|
192
|
|
ساير**
|
21548
|
278602
|
--
|
12929
|
--
|
|
جمع كل
|
611437
|
1989535
|
87511
|
3254
|
143
|
* : آمار پيش دانشگاهي نيز منظور شده است .
** : شامل آموزش بزرگسالان نيز ميباشد.
مأخذ : 1- سازمان آموزش و پرورش مازندران .
2- سازمان آموزش و پرورش استثنايي مازندران .
3- سازمان مديريت و برنامه ريزي مازندران .
تعداد ثبت نام كنندگان نهضت سوادآموزي استان برحسب دوره و منطقه ، سال تحصيلي 84-1383
|
عنوان
|
سوادآموز
|
تعداد كلاس
|
|
مقدماتي
|
شهري
|
2896
|
264
|
|
روستايي
|
3708
|
358
|
|
كل
|
6604
|
622
|
|
تكميلي
|
شهري
|
1766
|
163
|
|
روستايي
|
2485
|
254
|
|
كل
|
4251
|
417
|
|
پاياني
|
شهري
|
1017
|
88
|
|
روستايي
|
1462
|
133
|
|
كل
|
2479
|
221
|
|
پنجم
|
شهري
|
744
|
64
|
|
روستايي
|
1038
|
98
|
|
كل
|
1782
|
162
|
|
جمع ثبت
نام كنندگان
|
شهري
|
6423
|
579
|
|
روستايي
|
8693
|
843
|
|
كل
|
15116
|
1422
|
مأخذ : 1- سالنامه آماري استان مازندران ، 1383.
آموزش ديدگان سازمان آموزش فني و حرفه اي در مراكز ثابت و سيار ، 1383
|
حرفه
|
زن
|
مرد
|
جمع زن و مرد
|
|
اتومكانيك
|
0
|
1538
|
1538
|
|
الكترونيك
|
228
|
274
|
502
|
|
برق
|
20
|
2181
|
2201
|
|
خدمات
|
54
|
5
|
59
|
|
خدمات مالي
|
436
|
0
|
436
|
|
خياطي
|
1773
|
0
|
1773
|
|
صنايع چوب
|
495
|
1187
|
1682
|
|
صنايع دستي
|
2925
|
0
|
2925
|
|
صنايع ساختمان
|
157
|
1161
|
1318
|
|
صنايع فلزي
|
0
|
2748
|
2748
|
|
كشاورزي
|
282
|
1529
|
1811
|
|
رايانه
|
4127
|
3748
|
7875
|
|
جمع كل
|
10497
|
14370
|
24868
|
مأخذ : سالنامه آماري استان مازندران ، 1383 .
وضعيت شاخص هاي هدف كمي آموزش و پرورش طي پنج سال برنامه سوم توسعه ، 83-1378
|
شاخص
|
واحد
|
عملكرد و هدف
|
1378
|
1379
|
1380
|
1381
|
|
پوشش تحصيلي ظاهري ابتدايي
|
درصد
|
هدف
|
4/107
|
4/110
|
0/111
|
0/113
|
|
عملكرد
|
4/107
|
0/109
|
0/110
|
0/111
|
|
تراكم دانشآموز در كلاس داير در مقطع ابتدايي
|
نفر
|
هدف
|
6/22
|
0/21
|
0/21
|
0/21
|
|
عملكرد
|
6/22
|
1/21
|
7/19
|
4/18
|
|
پوشش تحصيلي ظاهري راهنمايي
|
درصد
|
هدف
|
0/97
|
0/101
|
9/103
|
5/104
|
|
عملكرد
|
0/97
|
3/100
|
8/102
|
5/106
|
|
تراكم دانش آموز دركلاس داير در مقطع راهنمايي
|
نفر
|
هدف
|
6/27
|
0/27
|
0/27
|
8/26
|
|
عملكرد
|
6/27
|
2/26
|
8/25
|
2/25
|
|
پوشش تحصيلي ظاهري مقطع متوسطه عمومي
|
درصد
|
هدف
|
8/63
|
7/66
|
0/70
|
5/73
|
|
عملكرد
|
8/63
|
9/74
|
4/78
|
9/81
|
|
تراكم دانشآموز در كلاس داير در مقطع متوسطه عمومي
|
نفر
|
هدف
|
9/31
|
4/31
|
2/31
|
2/31
|
|
عملكرد
|
9/31
|
7/31
|
3/28
|
5/27
|
|
نرخ بهره برداري از كلاس كالبدي در مقطع ابتدايي
|
درصد
|
هدف
|
5/1
|
5/1
|
4/1
|
4/1
|
|
عملكرد
|
5/1
|
36/1
|
4/1
|
3/1
|
|
نرخ بهره برداري از كلاس كالبدي در مقطع راهنمايي
|
درصد
|
هدف
|
6/1
|
5/1
|
5/1
|
5/1
|
|
عملكرد
|
6/1
|
6/1
|
5/1
|
6/1
|
|
نرخ بهره برداري از كلاس كالبدي در مقطع متوسطه عمومي
|
درصد
|
هدف
|
3/1
|
3/1
|
3/1
|
4/1
|
|
عملكرد
|
3/1
|
4/1
|
4/1
|
4/1
|
|
شاخص
|
واحد
|
عملكرد و هدف
|
1382
|
1383
|
درصد تحقق عملكرد به هدف برنامه 1383
|
|
پوشش تحصيلي ظاهري ابتدايي
|
درصد
|
هدف
|
5/113
|
5/113
|
7/98
|
|
عملكرد
|
0/112
|
0/112
|
|
تراكم دانشآموز در كلاس داير در مقطع ابتدايي
|
نفر
|
هدف
|
0/21
|
5/21
|
9/122
|
|
عملكرد
|
7/17
|
5/17
|
|
پوشش تحصيلي ظاهري راهنمايي
|
درصد
|
هدف
|
0/106
|
107
|
7/103
|
|
عملكرد
|
0/111
|
0/111
|
|
تراكم دانش آموز دركلاس داير در مقطع راهنمايي
|
نفر
|
هدف
|
6/26
|
5/26
|
2/115
|
|
عملكرد
|
3/24
|
3/23
|
|
پوشش تحصيلي ظاهري مقطع متوسطه عمومي
|
درصد
|
هدف
|
4/77
|
3/82
|
7/102
|
|
عملكرد
|
4/85
|
5/84
|
|
تراكم دانشآموز در كلاس داير در مقطع متوسطه عمومي
|
نفر
|
هدف
|
0/31
|
0/31
|
6/127
|
|
عملكرد
|
1/27
|
3/24
|
|
نرخ بهره برداري از كلاس كالبدي در مقطع ابتدايي
|
درصد
|
هدف
|
4/1
|
4/1
|
7/107
|
|
عملكرد
|
3/1
|
3/1
|
|
نرخ بهره برداري از كلاس كالبدي در مقطع راهنمايي
|
درصد
|
هدف
|
5/1
|
5/1
|
8/93
|
|
عملكرد
|
6/1
|
6/1
|
|
نرخ بهره برداري از كلاس كالبدي در مقطع متوسطه عمومي
|
درصد
|
هدف
|
4/1
|
4/1
|
0/100
|
|
عملكرد
|
4/1
|
4/1
|
مأخذ : 1- سند برنامه سوم توسعه استان مازندران .
2- سازمان آموزش و پرورش استان مازندارن